Gomeda Vadisi ve Üzengi Vadisi Ürgüp / NEVŞEHİR

Gomeda vadisi Ürgüp e 5km mesafede bulunan Mustafakemalpaşa da başlar. Vadiye köyün içinden başlanacağı gibi köye ulaşmadan batıya kırılan ve 2 km devam eden toprak yoldan da girebilirsiniz.

20170225_142554
Gomeda vadisi

Yürüyüşe başlayacağınız asfalt ayrımında vadi ile ilgili bilgilendirme ve Çeşme mevcuttur. Yaz aylarında vadi girişine kadar rahatça ulasacaginiz toprak yol kış aylarında size ulaşım için sıkıntı çıkarabilir. Hattizatinda yağışlı mevsimde yürümek bile zorlaşır. Yaz aylarında aracınızla bu yoldan vadinin başladığı yere ulaşıp küçük bir otopark a aracınızı bırakabilirsiniz. Vadi bitiminden yeniden bu noktaya gelip aracınızı almak için 5 km asfalt+ 2 km ayni toprak yolu yürümek durumunda olduğunuzu hatırlatıyorum.
Kısa yol tarifi: Ürgüp-Mustafapaşa yoluna girdikten yaklaşık 2.5 km sonra, yürüyüşü bitireceğiniz noktaya yol kenari geniş bir park alani ve ceşme mevcut sağa giris yapan yolda Turk gecelerinin duzenlendigi bir mekana giden tabela mevcut. Asfalt yolu mustafakemal pasa istikamette devam ederek Ayvalı Köyü ayrımına sapın. Ayrımdan yaklaşık 2 km sonra sagda yeniden bir cesme goreceksiniz. Çeşmenin yanından, sağdan bir yol ayrılıyor. Ayrımda ‘Gomeda Harabeleri’ yazılı bir tabela var. Vadi adını bu tarihi kalıntılardan alır. Bu yolu takip ettiğinizde 1,5 km sonra birkaç arabanın park edilebileceği küçük bir alana ulaşırsınız.

20170225_121103

Alakara Kilisesi
Gomeda Vadisi’ne girmeden hemen sağ tarafinizda tabelası bulunmayan, Alakara Kilisesi adıyla bilinen bir kilise kalıntısı yer almaktadır. Kilise, kayaya oyularak yapılmış eski bir kilisenin sonraki dönemlerde duvar örgüsüyle genişletilmesiyle son biçimini almıştır. Bakimsiz ve harabe niteligindeki yapinin batı tarafında kullanılmayan bir kapısı bulunan kilise tek apsislidir. Apsise kemerli bir bölümden geçilerek girilir. Kemerlerin üzerinde aziz tasvirleri göze çarpmaktadır. Apsiste kutsal İsa ve 12 havarisinin resimleri ile melekler görülmektedir.
Aziz Basilios Kilisesi
Gomeda Vadisi’ne indikten yaklaşık 200 _250 m kadar sonra sol taraftaki (vadinin batı yakası) kayalık kesim üzerinde bulunan ve kısa bir tırmanışla ulaşılan Aziz Basilios Kilisesi’ne gelinir. Girişinde tabela bulunan kilise, Kapadokya’da freskleri ikonoklast dönemde yapılmış ve günümüze ulaşmış ender kiliselerdendir. Tavanında büyük bir haç bulunmaktadır. Kitabesinde bu haçın, Büyük Konstantinos’un Malvarian Köprüsü zaferinden önce rüyasında gördüğü ve Hıristiyanlığın resmi din olarak kabul edilmesine neden olan haç olduğu yazmaktadır. İki apsisli ve iki nefli olan kilisenin doğu nefindeki apsis, zengin bitkisel ve geometrik bezemelerle süslenmiştir. Burada etrafı palmetlerle çevreli üç malta haçı dikkati çekmektedir. Tasvir yerine haçların üzerine temsil ettiği kişilerin isimleri yazılmıştır. Haçlarından ortadaki İbrahim, diğerleri İshak ve Yakup’u temsil etmektedir. Oldukça güzel figür ve bezemelerle yapılmış bu yapı malesef günümüz ziyaretçilerine de nasibini almış Kayserili ahmet izmirden serap vs vs daha onlarca isim .

20170225_121117
Vadi kilisenin önünden oldukça dik sayılan bir toprak merdivenler sırasıyla iniyor. Kilisenin arka yani batı yüzünü kullanırsanız daha rahat Vadiye girebilirsiniz. Vadide sizi karşılayan dere vadi boyunca size engel teşkil edecek bazen üzerinde kurulan derme catma koprulerle karşıya gececeksiniz. Bazen 1.2 metre karşıdan karşıya atlayacaksiniz. Yerine göre ayağınızın islanmasina razi gelip dere içinde yuruyeceksiniz. Gomeda vadisi bilinen diğer Kapadokya vadilerine benzemeyip içinde daha az peribacasi barındıran bir vadidir. Çoğu kimsenin bilmediği bu gizemli vadi Kapadokya’nın en büyük guvercinliklerini içinde barındırır. Saklı kalmisligi az bilinir oluşu ve insan eliyle oyulmus gecitleri bazen metrelerce süren karanlık ve taş düşme tehlikesi devam eden labirentleri ile Kapadokya’nın en muhteşem vadilerine meydan okur gomeda.
Gomeda vadisinin ilk 3.3.4 km içinde akan derenin 20.30 kez üzerinde zigzaglar çizerek ilerlersiniz. Mevsime göre yoğun sık bitki örtüsü ve az kullanılan rota nedeniyle bitkilerin sizi sık sık ısırmasına hazır olun. Isirganlar ve bogutlenler oldukça fazla.

img_20170301_225455_117
Gomeda vadisi

Gomeda vadisinin bitip Üzengi vadisinin başladığı noktada karşınıza pramit gibi yükselen Kapadokya’nın bana göre en şöhretli guvercinlikleri yükselir. Guvercinliklerin bir kısmı zamanin etkileri ile yıkılmış bazıları yerinden sökülüp turistik tesislere götürülmüş ve bazılarında renklendirilmiş muhteşem bezemeler var evet eminim peri guvercinlikleri. Burada daha önce de olduğu gibi bol bol fotoğraf aldık grubumla birlikte öğle yemegimizi paylaştık. Çok katlı bu guvercinliklere Ortahisar Pancarlık vadisi ve Kilisesi tarafından gelen toprak yolla gelmek mümkün.

20170225_153043
Üzengi maden suyu kaynağı

Guvercinlikten sonra vadi genisleyerek dere yatağına iniyor. Vadiye ismini veren ve Ortahisar dan başlayıp Damsa ile birleşen Üzengi deresini takip ederek asfalt yol ile bulusabilirsiniz. Dere içinde toprak yol karşınıza çıkacak bu toprak yolla bulustugunuz noktada bol Söğütlü bir alanda derenin içiyle birlikte küçük bir havuz yapılmış . Üzengi İçmecesi adı verilen ve debisi saniyede yarım litre olan içmecenin, karaciğer, safra kesesi sorunları, sindirim bozuklukları ve böbrek rahatsızlıkları kireclenmeye iyi geldiği söyleniyor. Ekibimizden Birçoğumuz bu sudan faydalanmayı ihmal etmeyerek yoğun kükürt kokusuna rağmen bol miktarda içtik hatta bol bol yanımıza depoladik.

20170225_154735
Üzengi vadisi

Dere içinden yürüyüşümüze devam ettik . Üzengi icmecesinin yaklaşık 500 m altında kremli su olarak bilinen ikinci bir su kaynağı dereye doğru renkli bir birikim alanı olusturarak akıyor. Bu suyunda cilt için iyi geldiği belirtiliyor. Ülkemizin bu bilinmeyen bakirligi o kadar güzel ki hiç bir yazı bunu ifade etmeye yetmiyor. Biz yürüyüşümüzü osman in bağ evi tarafından yeniden Pancarlık istikametinde 2 km kadar uzatarak tamamladık. Rehberim Hasan in dostu osman in bademliginde şarap yapımı ve Kapadokya ile ilgili güzel paylaşımlar dinledik.

20170225_122904
Gomeda vadisi

Caylarimizi içip vadiye veda ettik. Ülkemizin bu kadar az bilinen fakat görülmeye değer mistik Gomeda ve üzengi vadilerinde 12 km bize rehberlik eden dağ partnerim Hasan Doğan a ve tum ekibime teşekkür ederim.
Doğa rehberi . Fedai 05325460730